Μενού Κλείσιμο

Μεταπτυχιακή Διπλωματική Εργασία (Ελένη Γρηγορίου, 2018)

Η επίδραση των αναγνωστικών εμπειριών από το οικογενειακό περιβάλλον στη γλωσσική ανάπτυξη παιδιών νηπιακής ηλικίας
(Μεταπτυχιακή Διπλωματική Εργασία)


Ελένη Γρηγορίου

 

Περίληψη:  Η ανάγνωση βιβλίων στα μικρά παιδιά από τους γονείς αποτελεί μία πολυσύνθετη μορφή κοινωνικής αλληλεπίδρασης, που φέρνει τα παιδιά σε επαφή με πλούσια γλωσσικά ερεθίσματα. Πολλές είναι οι έρευνες που έχουν καταδείξει πως έχει ευεργετικές επιδράσεις στη γλωσσική ανάπτυξη των παιδιών. Ειδικότερα, έχουν συσχετίσει τις αναγνωστικές εμπειρίες που παρέχονται από τους γονείς με τα επίπεδα του λεξιλογίου και της μορφοσυντακτικής δομής των γλωσσικών τους εκφράσεων, με τις αφηγηματικές τους δεξιότητες καθώς και με διάφορες διαστάσεις γραμματισμού. Οι έρευνες αυτές εστιάζουν ως επί το πλείστον στην ποσότητα/συχνότητα ανάγνωσης βιβλίων από τους γονείς. Οι έρευνες για την ποιότητα/είδος των αναγνωσμάτων, για τις αναγνωστικές πρακτικές που εφαρμόζουν οι γονείς, αλλά και οι μελέτες για την επίδραση των αναγνωστικών συνηθειών ευρύτερα της οικογένειας, παραμένουν πολύ περιορισμένες. Επίσης, ως επί το πλείστον επικεντρώνονται σε παιδιά ηλικιών προσχολικής και σχολικής ηλικίας. Βασικός στόχος της παρούσας μελέτης είναι η πολυδιάστατη διερεύνηση των αναγνωστικών συνηθειών και πρακτικών του οικογενειακού περιβάλλοντος παιδιών 7 έως 30 μηνών και η συσχέτισή τους με ποικίλες διαστάσεις της γλωσσικής ανάπτυξης των παιδιών. Συμπληρωματικά διερευνώνται και οι σχέσεις μεταξύ της γλωσσικής ανάπτυξης των παιδιών με το ευρύτερο οικογενειακό μαθησιακό περιβάλλον μέσα στο οποίο μεγαλώνει το παιδί. Για τις ανάγκες της έρευνας χορηγήθηκε μια συστοιχία ερωτηματολογίων σε 151 οικογένειες η οποία αποτελείτο (α) από το Τεστ Επικοινωνιακής Ανάπτυξης (Καρούσου & Πετρογιάννης, υπό έκδοση), (β) μια προσαρμοσμένη εκδοχή της κλίμακας ‘Μαθησιακό Περιβάλλον Οικογένειας’ στις ανάγκες του ηλικιακού φάσματος που μελετάται, και (γ) ένα αυτοσχέδιο ερωτηματολόγιο σχετικά με τις αναγνωστικές συνήθειες των οικογενειών. Σε ένα πρώτο μέρος περιγραφικών αποτελεσμάτων, σκιαγραφείται το αναγνωστικό προφίλ των οικογενειών και τα μαθησιακά χαρακτηριστικά του περιβάλλοντος στο οποίο μεγαλώνουν τα παιδιά. Αναδεικνύονται παράγοντες που διαφοροποιούν τις οικογένειες όπως, μεταξύ άλλων, η ηλικία έναρξης και η συχνότητα ανάγνωσης βιβλίων προς τα παιδιά, το είδος των αναγνωσμάτων και τα κριτήρια επιλογής τους, οι στρατηγικές που εφαρμόζουν οι κηδεμόνες προκειμένου να κάνουν την ανάγνωση βιβλίων πιο ενδιαφέρουσα και εποικοδομητική, η συχνότητα συμμετοχής των παιδιών σε διάφορες δραστηριότητες εντός και εκτός σπιτιού, και οι μαθησιακές ευκαιρίες που τους παρέχονται. Σε ένα δεύτερο μέρος αποτελεσμάτων, οι παράγοντες αυτοί συσχετίζονται με τη γλωσσική ανάπτυξη των παιδιών, και εντοπίζονται σημαντικές σχέσεις τόσο για τις αναγνωστικές συνήθειες των οικείων προς τα παιδιά, όσο και του Μαθησιακού Περιβάλλοντος της οικογένειας. Τα αποτελέσματα συζητούνται σε σχέση με προγενέστερα σχετικά ευρήματα και με τις θεωρητικές και εφαρμοσμένες προεκτάσεις που έχουν.

 

 

Τριμελής Επιτροπή:

Αλεξάνδρα Καρούσου (Επιβλέπουσα), Τ.Ε.Ε.Π.Η., Δ.Π.Θ.

Αναστασία Οικονομίδου, Τ.Ε.Ε.Π.Η., Δ.Π.Θ.

Κωνσταντίνος Πετρογιάννης, Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο

Λέξεις-κλειδιά: Από κοινού ανάγνωση, Παιδικό βιβλίο, Αναγνωστικές συνήθειες /πρακτικές, Βρεφική/νηπιακή ηλικία, Μαθησιακό περιβάλλον οικογένειας
ΠΜΣ: Καινοτόμες Παιδαγωγικές Προσεγγίσεις σε Πολυπολιτισμικά Εκπαιδευτικά Περιβάλλοντα
Έτος ολοκλήρωσης: 2018
Σελίδα Αποθετηρίου Δ.Π.Θ.